Preventing a stroke requires maintaining a healthy lifestyle, which includes at least 30 to 45 minutes of brisk walking or jogging every day, quitting smoking, managing weight using BMI guidelines, and getting early treatment for conditions like high blood pressure and diabetes. If a stroke does occur, it is crucial for bystanders to quickly recognize the symptoms and immediately transport the patient to a stroke-ready hospital with advanced scanning and intervention facilities. Depending on the timing and type of stroke (ishemic or hemorrhagic), treatment options range from clot-dissolving medications (IV thrombolysis administered within the first 4.5 hours) and mechanical thrombectomy to surgical procedures like decompressive craniectomy or aneurysm clipping when necessary.
സ്ട്രോക്ക് അഥവാ പക്ഷാഘാതം തടയുന്നതിനും, വന്നുകഴിഞ്ഞാൽ ചെയ്യേണ്ട കാര്യങ്ങളെക്കുറിച്ചും ആരോഗ്യവിദഗ്ദ്ധർ നൽകുന്ന പ്രധാന വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
ജീവിതശൈലിയിലൂടെ സ്ട്രോക്ക് പ്രതിരോധിക്കാം
വ്യായാമം: എല്ലാ ദിവസവും കുറഞ്ഞത് 30 മുതൽ 45 മിനിറ്റ് വരെ വേഗത്തിലുള്ള നടപ്പ് (brisk walking) അല്ലെങ്കിൽ ജോഗിങ് ശീലമാക്കുക.
ശീലങ്ങൾ മാറ്റുക: പുകവലി പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കുക. ഉയരത്തിനനുസരിച്ചുള്ള ഭാരം (BMI നിലനിർത്തിക്കൊണ്ട്) അമിതവണ്ണം കുറയ്ക്കുക.
രോഗനിയന്ത്രണം: പ്രമേഹം, ഉയർന്ന രക്തസമ്മർദ്ദം (ബി.പി) തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങളുള്ളവർ കൃത്യസമയത്ത് ഡോക്ടറെ കണ്ട് മരുന്നുകൾ കഴിച്ച് അവ നിയന്ത്രിച്ചു നിർത്തുക.
സ്ട്രോക്ക് തിരിച്ചറിഞ്ഞാൽ ചെയ്യേണ്ടത്
ഒരാളുടെ സംസാരത്തിലോ മുഖഭാവത്തിലോ നടത്തത്തിലോ പെട്ടെന്ന് എന്തെങ്കിലും ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ കണ്ടാൽ അത് സ്ട്രോക്കിന്റെ ലക്ഷണമാണോ എന്ന് ചുറ്റുമുള്ളവർ തിരിച്ചറിയുക.
യാതൊരുവിധ സമയവും കളയാതെ സ്ട്രോക്കിനുള്ള അത്യാധുനിക ചികിത്സാ സൗകര്യങ്ങളും സ്കാനിങ് സംവിധാനങ്ങളുമുള്ള (Stroke-ready) ആശുപത്രിയിലേക്ക് എത്രയും പെട്ടെന്ന് രോഗിയെ എത്തിക്കുക.
ചികിത്സാ രീതികൾ
ഐ.വി ത്രോംബോലൈസിസ് (IV Thrombolysis): രക്തക്കുഴലിലെ കട്ട അലിയിക്കാനുള്ള ഈ മരുന്ന് സ്ട്രോക്ക് വന്ന് ആദ്യത്തെ നാലര മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ നൽകാം.
മെക്കാനിക്കൽ ത്രോംബെക്ടമി (Mechanical Thrombectomy): 4.5 മണിക്കൂറിന് ശേഷമാണെങ്കിലും അല്ലെങ്കിൽ വലിയ രക്തക്കുഴലുകളിൽ ബ്ലോക്ക് ഉണ്ടെങ്കിൽ രക്തക്കുഴലിലൂടെ കടന്നുപോയി കട്ട വലിച്ചെടുക്കുന്ന ഈ പ്രൊസീജർ 24 മണിക്കൂർ വരെ ചെയ്യാവുന്നതാണ്.
ശസ്ത്രക്രിയകൾ: രക്തസ്രാവം മൂലം ബ്രെയിനിൽ കട്ടപിടിക്കുമ്പോൾ പ്രഷർ കുറയ്ക്കാനായി ഡീകംപ്രസീവ് ക്രനെക്ടമി (Decompressive craniectomy) പോലുള്ള അടിയന്തര ശസ്ത്രക്രിയകൾ വേണ്ടിവരാം. അനൂറിസം (Aneurysm) പോലുള്ള കാരണങ്ങളാണെങ്കിൽ ക്ലിപ്പിങ് വഴി രക്തസ്രാവം തടയാം.
ഭാവിയിലെ റിസ്ക് കുറയ്ക്കലും പുനരധിവാസവും (Rehabilitation)
വീണ്ടും സ്ട്രോക്ക് വരാതിരിക്കാൻ ഹാർട്ടിന്റെ പ്രവർത്തനം, കഴുത്തിലെ രക്തക്കുഴലുകളിലെ ചുരുക്കം എന്നിവ പരിശോധിക്കുകയും ആവശ്യമെങ്കിൽ സ്റ്റെപ്പുകൾ ഇടുകയും ചെയ്യാം.
സ്ട്രോക്ക് വന്നവർക്ക് ഫിസിയോതെറാപ്പി, സ്പീച്ച് തെറാപ്പി എന്നിവ നൽകിയുള്ള പുനരധിവാസം വളരെ പ്രധാനമാണ്. ഇതിനൊപ്പം കുടുംബാംഗങ്ങളുടെയും പരിചരിക്കുന്നവരുടെയും മാനസിക പിന്തുണയും രോഗിയുടെ പെട്ടെന്നുള്ള രോഗമുക്തിക്ക് ഏറെ സഹായിക്കും.